Decentralized และ Centralized

อย่างที่เราคุ้นหูมาอย่างยาวนานในวงการคริปโต รูปแบบของการบริหารจัดการทั้งสองข้างต้นนั้นมีความแตกต่างกันอย่างมาก ซึ่งโดยในกรณีปกติที่เป็นมาแต่ก่อนนั้น การดำเนินการต่าง ๆ มักจะเป็นการรวมการบริหารจัดการไว้ที่ในเดียว (Centralized) เนื่องจากปัจจัยด้านการควบคุมสั่งการที่ง่ายและแน่นอนว่าจะเป็นไปตามที่ส่วนกลางมีคำสั่งมา อย่างไรก็ตามการดำเนินการแบบกระจาย (Decentralized) นั้นถูกทำให้เป็นไปได้ในปัจจุบันโดยอาศัยการเข้ามาของเทคโนโลยีอย่าง Distributed Ledger และ Blockchain

เช่นเดียวกันในการทำงานของแพลตฟอร์มผู้ให้บริการซื้อขายแลกเปลี่ยนสกุลเงินคริปโตนั้นก็ยังมีการแบ่งออกเป็นแบบที่รวมศูนย์การจัดการไว้ที่เดียว (Centralized Exchange หรือ CEX) อย่างเช่นBitkub, Satang Pro, Binance, Coinbase และ OKEx และอื่น ๆ เป็นต้น

อีกด้าน คือ แบบที่มีการดำเนินการอยู่บนเครือข่ายโดยอาศัยชุดคำสั่งอย่าง Smart Contract บน Blockchain ที่สามารถดำเนินการได้ด้วยตัวเองเมื่อครบองค์ประกอบที่กำหนดไว้ (Decentralized Exchange หรือ DEX) ทำให้การดำเนินการของแพลตฟอร์มแบบ DEX นั้น สามารถให้บริการแก่ผู้ใช้โดยไม่ต้องอาศัยแกนกลางเข้ามาทำหน้าที่ควบคุมตรวจสอบนั่นเอง  โดยแพลตฟอร์มประเภทนี้ได้แก่ Uniswap, Sushiswap, Curve, Serum Kyper Network และอื่นๆ เป็นต้น

DEX เติบโตแซงหน้า CEX แล้วในไตรมาสล่าสุด

สำหรับการพัฒนาที่เกิดขึ้นนั้น แม้ในภาพรวมเราจะพบว่าปริมารการซื้อขายส่วนใหญ่นั้นยังคงอยู่บนแพลตฟอร์ม CEX ขนาดใหญ่ที่มีฐานลูกค้ามากอยู่ก่อนแล้ว แต่เมื่อเรามองในภาพที่แคบลงนั้นจะพบว่าแพลตฟอร์ม CEX แบบดั้งเดิมนั้นกำลังสูญเสียฐานลูกค้าให้กับแพลตฟอร์มแบบ DEX ที่กำลังเติบโตและได้รับความนิยมมากขึ้นเรื่อยๆ โดยในไตรมาสล่าสุดนั้น ทาง CoinGecko ผู้รวมรวมสถิติและข้อมูลในตลาดคริปโตนั้นได้เปิดเผยว่า DEX นั้นมีอัตราการเติบโตแซงหน้า CEX กว่า 88% คิดเป็นมูลค่ากว่า 1.55 แสนล้านดอลลาร์ที่เพิ่มขึ้น

การเติบโตดังกล่าวนั้นเห็นได้ชัดเจนในช่วงเดือนสิงหาคมและเดือนกันยายนที่ผ่านมาเนื่องจากปริมาณการซื้อขายบนแพลตฟอร์ม DEX นั้นเพิ่มขึ้นอย่างก้าวกระโดดจากที่เคยเติบโตเพียง 3.8 พันล้านดอลลาร์ในเดือนกรกฎาคม มาเป็น 3.04 หมื่นล้านดอลลาร์ในเดือนกันยายน โดยการเติบโตดังกล่าวนี้เป็นผลมาจากความนิยมใน DeFi ที่เพิ่มขึ้นรวมทั้งปริมาณกิจกรรมทางการเงินจากการ Yield Farming ที่เป็นชนวนสำคัญในการดึงผู้ใช้งานเข้าสู่แพลตฟอร์มนั่นเอง โดยตารางด้านล่างนี้แสดงให้เห็นถึงอัตราส่วนของปริมาณการซื้อขายบน DEX แต่ละแห่ง โดยมี Uniswap เป็นหัวเรือกุมส่วนแบ่งตลาดกว่า 63% ในเดือนกันยายนที่ผ่านมา